- Beplanting
Het beplantingsplan
Beschikt u over een tuinplan, dan is de volgende stap te bepalen welke planten onderdeel uit gaan maken in deze tuin. DIt kunt u overleggen met uw tuinarchitect, hovenier of met ons. uiteraard is het, als u daar belangstelling voor heeft, ook aardig zelf een plan te maken.
De Wilde Tuinconsultants geeft u op deze pagina diverse tips, op basis waarvan u uw keuzes goed kunt maken.
Voor het maken van een beplantingsplan moet een vaste volgorde van keuzes worden aangehouden om een zo goed mogelijk resultaat te krijgen. Vaak wordt de tuinbeplanting impulsief en willekeurig gekozen, met als consequentie dat na verloop van tijd de planten uit hun onderlinge verhoudingen gegroeid zijn, elkaar geen ruimte meer geven of zelfs niet met elkaar combineren.
Door stap voor stap de planten uit te kiezen, ontstaat er een beplantingsplan waarbij heel duidelijk afgewogen is welke plant op welke plaats moet staan. Ook in het beplantingsplan worden eerst de grote elementen uitgekozen en daarna de steeds kleinere beplantingen. Dus eerst bomen, daarna heesters enz.
Het beste kunt je een voorlopig beplantingsplan maken op een kopie van het tuinontwerp. Dan bekijk je plant voor plant en plek voor plek of ze in hun omgeving goed combineren. Als dat goed in elkaar zit, maak je er een definitieve versie van. Bij het opstellen van zo'n beplantingsplan kom je allerlei soorten planten tegen. Maar dat betekent niet dat elke plantengroep in de tuin vertegenwoordigd moet zijn. Als je bijvoorbeeld een antipathie tegen bomen hebt, sla je die groep over en kies je direct voor hagen of heesters. Het type planten dat gekozen wordt, moet wel combineren met de gekozen stijl en sfeer.
Bomen
Bomen vormen het plafond van de tuin. Ze doseren het licht, maar bepalen ook de kleuren van de tuin. Bovendien kun je onder een boom door lopen, wat ruimtevergrotend werkt, zowel optisch als voor je gevoel. Bomen vormen een mooi evenwicht tegen de muren van het huis en ze trekken vogels aan.
Bepaal eerst waar de boom eventueel zou moeten komen te staan. Afhankelijk daarvan kan bekeken worden hoe groot de boom kan en mag worden en op basis daarvan kun je een keuze maken uit de soorten die daarvoor in aanmerking komen.
Zet een boom nooit aan de zuidkant van een terras, tenzij je duidelijk voor een schaduwterras kiest. Een boom aan de oostkant van een terras houdt de zon daar 's ochtends weg en aan de westkant in de namiddag en vroege avond. Een boom aan de noordkant van het terras is ideaal, want hij neemt geen zon weg, maar zorgt wel voor sfeer en intimiteit. Bomen moeten op een redelijke afstand van de erfafscheiding geplant worden, zodat de buren er geen hinder van ondervinden. In de meeste gemeenten wordt de wettelijke, minimale afstand van 2 m uit de erfscheiding aangehouden.
Wat de afmetingen betreft worden bomen in verschillende groottes onderverdeeld. In de gemiddelde tuin zal het echter vooral de vorm zijn waarop de keuze gemaakt wordt.
Er zijn ook bomen die hun vorm en maat goed kunnen houden: vormbomen. Vormbomen kun je precies in de vorm en afmetingen knippen die jouw tuin passen. Uitzondering zijn de treurbomen, want die hebben een natuurlijke groeiwijze die bij na nooit gecorrigeerd behoeft te worden.
Hagen
Hagen hebben het voordeel dat ze weinig ruimte innemen, toch groen zijn en afhankelijk van hun hoogte voor privacy en bescherming kunnen zorgen. Hagen hebben maar één nadeel, ze moeten regelmatig geknipt worden. In ieder geval één keer per jaar, liefst twee keer en sommige snelgroeiende soorten zelfs meerdere keren.
Maar behalve als tuinafscheiding kent de haag nog andere toepassingen. Het zijn mooie elementen om de vormgeving van een tuin mee te versterken.
Lage hagen bijvoorbeeld kunnen als rand gebruikt worden rondom een plantvak, of als begrenzing van een border.
Een hoge of middelhoge haag kan fungeren als fraaie achtergrond voor een vaste-plantenborder, maar ook als voorgrond langs een tuinpad, waarbij zich achter de haag een tuinkamer bevindt.
Voor al die verschillende toepassingen zijn bekende en minder bekende soorten verkrijgbaar waaarvan de strakke hagen dus door te knippen op de gewenste hogote en breedte moeten worden gehouden.
Heesters en coniferen
Heesters kunnen op verschillende manieren in een tuin worden toegepast. Hoge struiken worden vooral in randen gezet met de bedoeling privacy of beschutting te creëren en lelijke en kale plekken aan het oog te onttrekken.
Hoge heesters worden ook gebruikt om een massa aan groen te laten groeien als buffer naar een ander stuk tuin. Zo'n strook of groenmassa, die ook zeer aantrekkelijk is voor vogels, wordt als heesterborder betiteld.
Heel bijzondere soorten worden als solitairstruik in de tuin gebruikt. Goede voorbeelden zijn bloemheesters, zoals de sering, of bladstruiken, zoals de Japanse esdoorn.
De middelhoge en lage heesters dienen vooral als opvullers. Bijvoorbeeld voor en tussen de hogere heesters, maar ook tussen vaste planten, of op plaatsen waar neit zo heel veel ruimte is. Veel struiken bloeien en gdat geeft ze een extra decoratieve waarde. Probeer de bloeitijden zodanig op elkaar af te stemmen dat je in elk seizoen wel iets in bloei hebt staan. Maar zorg er ook voor dat de bloei van de heesters afgestemd is op de andere bloeiende plantensoorten in de tuin.
Te veel coniferen in een tuin brengen een zekere saaiheid met zich mee. Daar staat tegenover dat ze in de winter bepaalde plekken toch bijzonder maken. Mits met beleid toegepast, kunnen ze op verschillende plaatsen in de tuin dezelfde functies vervullen als heesters. Met bloeitijden hoeft bij coniferen geen rekening gehouden te worden.
Klim- en leiplanten
Klim- en leiplanten zijn de groene stoffering van de verticale elementen in de tuin. Muren, tuinafscheidignen, pergola's en bogen krijgen hun definitieve uitstraling door de begroeing waarmee ze overdekt zijn. Klimplanten groeien al van nature omhoog. Leiplanten zijn vaak heesters met slappe stengels, hierdoor zijn ze makkelijk tegen een muur te leiden. Er zijn veel verschillende soorten. Maar ze hebben allemaal het voordeel dat ze weinig ruimte innemen, van wezenlijk belang zijn voor de sfeer van de tuin en bijna allemaal opvallend bloeien.
De verdere invulling
Als alle plantensoorten die van belang zijn voor de ruimtelijke beleving van de tuin, gekozen zijn, moet de rest van de groene stoffering bepaald worden. De planten die daarvoor in aanmerking komen, groeien over het algemeen vrij snel, zijn gemakkelijk te planten maar ook gemakkelijk te vervangen.
Het zijn dan ook geen houtige gewassen, zoals in de voorgaande groepen, maar kruidachtige planten. Het sortiment waaruit gekozen kan worden, is enorm groot. Duizenden bloeiende vaste planten, tweejarige en eenjarige planten en bol- en knolgewassen zijn beschikbaar. En voor degenen die rust in de tuin willen, is er altijd nog de mogelijkheid van grassen en bamboes of andere groenbladige plantensoorten, zoals varens. Ook de juiste vorm en afmetingen van het gazon worden nu bepaald.
Vaste planten
Van de kruidachtige planten vormen de vaste planten voor de tuinliefhebber verreweg de belangrijkste en meest populaire plantengroep. Vaste planten zijn vrij goedkoop, groeien makkelijk en snel en zijn ook eenvoudig te verplanten. Maar tussen de prachtige voorbeelden van vaste-plantenborders in boeken en de border in je eigen tuin ligt vaak een wereld van verschil. Toch is succes een kwestie van geduld.
Om een mooie border te maken, heb je zeker twee tot drie jaar nodig om goed te kunnen beoordelen of al het bedachte er in de praktijd ook mooi uitziet. Maar om tot resultaat te komen moet de border van het begin af aan wel goed opgebouwd zijn. Lage, middelhoge en hoge vaste planten steken daar allemaal bovenuit.
Maak een lijstje van lage, middelhoge en hoge vaste planten die je mooi vindt. Probeer voor jezelf te bepalen welke kleuren gecombineerd moeten worden en welke kleuren precies naast elkaar zouden moeten staan. Zorg ervoor dat er planten met verschillende bloeitijden in aanwezig zijn.
Werk in principe van laag naar hoog, dus de lage planten vooraan en de hoge achterin de border, maar op enkele plaatsen een groepje hoge tussen middelhoge vaste planten of omgekeerd zorgt voor een mooie afwisseling. Op die manier krijg je mooie combinaties die, als alles goed gaat, lijken op een fraai boeket bloemen.
